Bəli, bu təsdiqlənmiş məlumatdır. 2026-cı ilin fevralında Azərbaycan müasir özüyeriyən minomyotların tədarükü üçün Slovakiya ilə böyük bir müqavilə imzalayıb.
Sövdələşmənin əsas təfərrüatları:
Silahın növü: Slovakiyanın dövlət şirkəti olan "ZTS Špeciál" tərəfindən istehsal edilən SAM-120 markalı 120 mm-lik avtomatik özüyeriyən minomyotlar.
Sayı: Çərçivə sazişi 300 ədədə qədər texnikanın alınmasını nəzərdə tutur.
Tədarük mərhələləri: Birinci mərhələdə 96 sistemin çatdırılması razılaşdırılıb.
Dəyəri: İlkin müqavilə 210 milyon avro dəyərində qiymətləndirilir, bütün opsionlar reallaşarsa, layihənin ümumi dəyəri 650 milyon avroya çata bilər.
Lokallaşdırma: Tərəflər bu minomyotların bir hissəsinin və ya tamamının Azərbaycanda istehsalı üçün lisenziyanın verilməsini müzakirə edirlər.
Bu niyə vacibdir?
SAM-120 minomyotları yüksək avtomatlaşdırma dərəcəsi (dəqiqədə 20 atəşə qədər) və mobilliyi ilə seçilir ki, bu da Azərbaycanın dağlıq relyefi şəraitində döyüş əməliyyatlarının aparılması üçün kritik əhəmiyyət kəsb edir. Müqavilə Ər-Riyadda keçirilən "World Defense Show" sərgisi çərçivəsində imzalanıb.
SAM-120-nin texniki xüsusiyyətləri
SAM-120 (Özüyeriyən Avtomatlaşdırılmış Minomyot) — adi minomyotu yüksək texnoloji silaha çevirən müasir Slovakiya sistemidir.
Avtomatlaşdırma: Sistem ballistik hesablamaları özü aparır və hədəfə avtomatik tuşlanır. Döyüş vəziyyətinə gətirilmə müddəti 30 saniyədən azdır.
Atəş tezliyi: Avtomat doldurma sayəsində dəqiqədə 20 mərmi ata bilir. Bu, "atəş qasırğası" (MRSI) rejimini həyata keçirməyə imkan verir (müxtəlif bucaqlarla atılan bir neçə mərmi hədəfə eyni anda çatır).
Şassi: Sistem moduldur. Onu həm təkərli (məsələn, TATRA və ya Türkiyə istehsalı olan zirehli maşınlar), həm də tırtıllı platformalara quraşdırmaq olar.
Rəqəmsal inteqrasiya: PUA-lar və müasir atəşi idarəetmə sistemləri ilə tam uyğundur.
Azərbaycanda istehsalın lokallaşdırılması
Müqavilənin ən mühüm tərəfi təkcə texnika almaq deyil, həm də texnologiyaların transferidir.
Yığma xətti: Azərbaycan Müdafiə Sənayesi Nazirliyinin müəssisələrində istehsalat güclərinin yaradılması müzakirə olunur.
Mərmilər: Azərbaycan artıq sursat istehsalı təcrübəsinə malikdir. Lokallaşdırma NATO standartlı, artırılmış mənzilli 120 mm-lik minaların istehsalına şərait yaradacaq.
Servis: Yerli servis mərkəzinin olması texnikanı Avropaya göndərmədən modernləşdirməyə və təmir etməyə imkan verəcək.
Azərbaycana niyə bu qədər minomyot lazımdır?
300 ədədlik sifariş region miqyası üçün nəhəng rəqəmdir. Bu, bir çox NATO ölkəsinin arsenalından daha çoxdur.
Strateji məqsəd: Orta səviyyəli artilleriyanın tam yenilənməsi. Dağlıq relyef şəraitində (Qarabağ və Ermənistanla sərhəd) özüyeriyən minomyotlar ağır haubitsalardan daha effektivdir: onlar daha çevikdir, dik trayektoriya ilə atəş aça bilir və sürətlə mövqe dəyişərək cavab atəşindən yayına bilirlər.
Abüzər Abılov
